Adım Adım Umre
Yola çıkıştan tıraşa kadar tüm aşamalar, sırasıyla.
Bir bakışta: umrenin farz ve vâcipleri
Hanefî mezhebine (Diyanet Hac ve Umre İlmihali) göre umre şunlardan ibarettir. Gerisi sünnet ve âdâptır — yapamazsan umren bozulmaz.
2 Farz
- 1. İhrama girmek (niyet + telbiye)
- 2. Tavaf yapmak (en az 4 şavtı farzdır)
2 Vâcip
- 1. Safâ ile Merve arasında sa'y yapmak
- 2. Tıraş olmak / saç kısaltmak (halk veya taksîr)
Ayrıca vâcip olanlar
- Tavafı abdestli yapmak ve avret yerlerini örtmek
- Tavafın son 3 şavtını tamamlamak
- Tavaftan sonra 2 rekât tavaf namazı kılmak
- Tavafa Hacer-i Esved hizasından başlamak ve Kâbe'yi sola alarak dönmek
- Hatîm'in (Hicr-i İsmâil) dışından dolaşmak
Vâciplerden biri özürsüz terk edilirse umre geçerlidir ama ceza (dem/sadaka) gerekir; farzlardan biri eksikse umre tamamlanmış olmaz.
1. Yola Çıkmadan Önce
Vize, uçak, konaklama, Nusuk ve sağlık hazırlığı
- Vize ve pasaport: Suudi Arabistan e-Vize Umre vizesini al. Ülken e-vize kapsamındaysa başvuruyu acenteye gerek olmadan çevrimiçi kendin yapabilirsin; kapsamda değilse Umre vizesi konsolosluk iletişime geç. Pasaportunun Suudi Arabistan'a giriş tarihinde en az 6 ay geçerli olduğundan emin ol.
- e-Vize başvurusunda kalacağın otelin adını yazman istenir. Bu yüzden vize başvurusundan önce, ücretsiz iptal edilebilen bir otel rezervasyonu yap; planın değişirse rezervasyonu iptal edip yenisini ayarlayabilirsin.
- Nusuk: Nusuk uygulamasını indir ve hesabını oluştur. Hesabı, vize başvurunda kullandığın telefon numarası ve e-posta ile aç; farklı bilgi kullanırsan doğrulama sorunu çıkabilir. Umre iznini Nusuk üzerinden al. Medine'de Ravza ziyareti için ayrıca randevu gerekir; kontenjanlar sınırlıdır ve belirli aralıklarla açılır, bu yüzden seyahat tarihin yaklaştıkça uygulamayı düzenli kontrol et. İzin ve randevu kuralları dönemsel olarak değişebileceği için seyahatten önce uygulamadaki güncel durumu mutlaka kontrol et.
- Nusuk'ta kişisel bilgilerini (pasaport, cinsiyet, tarih) girdikten sonra iki ayrı rezervasyon yaparsın: Mekke için Umre izni, Medine için Mescid-i Nebevî Ravza ziyareti randevusu. Ravza randevusu kadın ve erkek için ayrı zaman dilimlerinde verilir; uygulamada cinsiyetine göre açılan saatlerden seçim yaparsın. Bu yüzden randevu ekranında sana uygun bölümü seçtiğinden emin ol.
- Aşı: Umre yolcuları için meningokok ACWY/ACYW aşısı zorunludur. Aşının Suudi Arabistan'a girişten en az 10 gün önce yapılmış olması gerekir. Aşı belgeni seyahat boyunca yanında bulundur. Aşı ve diğer sağlık şartları değişebileceği için seyahatten önce güncel Suudi Arabistan sağlık kurallarını kontrol et.
- Uçuş ve rota: Uçuşunu Cidde (JED) veya Medine (MED) üzerinden planlayabilirsin. Önce Medine'ye gidip ardından Mekke'ye geçmek de, doğrudan Cidde üzerinden Mekke'ye başlamak da mümkündür. Rotayı seçerken ihramı da hesaba kat: doğrudan Cidde'ye iniyorsan mikat sınırını uçakta geçeceğin için ihrama uçuş sırasında girmen gerekir; önce Medine'ye gidersen Mekke'ye geçerken Bir Ali'de rahat bir şekilde ihrama girersin. Sana uygun rotayı uçuş fiyatı, otel, ulaşım seçenekleri ve bu tercihe göre belirle.
- Konaklama: Otelini Harem'e yürüme mesafesinde seçebilir veya daha uygun fiyatlı, düzenli servis hizmeti bulunan bir oteli tercih edebilirsin. Servisli bir otel seçiyorsan servis saatlerini, kalkış noktasını ve Harem'e ne kadar yaklaştırdığını rezervasyondan önce otelle doğrula.
- İnternet: Umre iznin, Ravza randevun, uçuş ve otel belgelerin telefonunda dijital olarak duracak. Gitmeden önce eSIM al ya da hattına yurt dışı paketi tanımlat; indiğin andan itibaren internet erişimin olsun.
- Sigorta ve ödeme: Turist e-vizesine sağlık sigortası dahildir ve vizenin düzenlenmesiyle birlikte aktive olur. Bunun yanında uluslararası kullanıma açık bir banka/kredi kartı ve küçük harcamalar için bir miktar Suudi Riyali bulundurmak faydalıdır.
- Hac sezonu kontrolü: Hac sezonunda Umre izinleri ve Mekke'ye giriş için özel kısıtlamalar uygulanabilir. Bu tarihler her yıl değişir. Bu nedenle uçak bileti ve otel rezervasyonu yapmadan önce güncel Hac ve Umre Bakanlığı / Nusuk takvimini kontrol et.
Solo İpucu
- Dualarını mutlaka yaz: umre'den önce, gece gündüz ne zaman aklına gelirse dualarını not et. Kâbe'de tavaf esnasında belli bir zamanın var ve bunu en verimli kullanmak isteyeceksin — önceden yazdığın duaları tavaf sırasında, Safâ-Merve'de ve Ravza'da dile getirirsin.
- Solo seyahatte, özellikle ilk kez gidiyorsan otel rezervasyonunu mümkünse ücretsiz iptal veya tarih değişikliği seçeneği olan tarifeden yap. Programın değişebilir.
- Pasaport, vize, uçak bileti, otel rezervasyonu, aşı belgesi ve diğer önemli belgelerin hem telefonunda dijital kopyalarını hem de mümkünse basılı kopyalarını bulundur.
Kısa video ile izle
Bağlantılar YouTube aramasını açar; güvendiğin bir hoca veya resmî Diyanet/Nusuk kanalının videosunu seç.
2. İhrama Girmek
Mikat sınırında niyet ve telbiye
- Mikat sınırına gelmeden gusül al, tırnak ve tıraş işlerini hallet. İhrama girmeden önce vücuduna güzel koku sürmek müstehaptır; ihrama girdikten sonra bedende kokunun kalması zarar vermez. Elbiseye koku sürmek ise caiz değildir.
- Uçakla geliyorsan mikat hizası anons edilir; Medine üzerinden geliyorsan mikatın Zülhuleyfe (Âbâr Ali). Cidde'ye direkt uçuyorsan ihram kıyafetini havalimanında ya da uçakta giy, anonsu kaçırma: mikat hizasını ihramsız geçmek ceza (dem) gerektirir.
- Erkekler dikişsiz iki beyaz parça giyer: biri belden aşağı, biri üste. Altına gömlek, atlet, iç çamaşırı giyilmez.
- Erkekler sandalet/terlik giyer; spor ayakkabı ve kapalı ayakkabı olmaz.
- Kadınlar için özel bir ihram kıyafeti yoktur; her zaman giydikleri elbise, başörtüsü, çorap ve ayakkabıyla ihrama girerler. Yalnızca yüzlerini örtmezler. Hanefî mezhebine göre eldiven takmak ceza gerektirmez.
- İhram namazı: mikat hizasında (veya uçakta mümkünse) iki rekât sünnet namaz kılınır. Niyet: 'Niyet ettim Allah rızası için iki rekât ihram namazı kılmaya'. 1. rekâtta Fatiha'dan sonra Kâfirûn, 2. rekâtta Fatiha'dan sonra İhlâs suresi okunur.
- Namazın ardından eller açılır, umreye niyet edilir: 'Allâhümme innî ürîdü'l-umrate feyessirhâ lî ve tekabbelhâ minnî' (Allah'ım, umre yapmak istiyorum; onu bana kolaylaştır ve benden kabul et). Başkası adına yapıyorsan niyette o kişinin adını an.
- İhrama, namaz + niyet + telbiye ile birlikte girilir — beze bürünmek tek başına yeterli değildir. Telbiyeyi tavafa başlayana kadar tekrarla. Erkekler sesli, kadınlar kendi duyacağı kadar söyler.
Sık Yapılan Hatalar
- Yüzü örtmek — kadının ihramlı oluşu yüzünü açık tutmasıyla olur.
- Erkeklerin ihramın altına iç çamaşırı/atlet giymesi.
Solo İpucu
- İhram yasakları: ihramlıyken vücuda, ihram örtüsüne veya yatağa koku sürmek; jöle, ruj, oje, parfüm, sprey kullanmak, saç/tırnak kesmek, eşler arası ilişki, av hayvanına zarar vermek, erkeklerin dikişli elbise giymesi ve başını örtmesi.
- Serbest olanlar: bele kemer bağlamak, sırt/omuz çantası taşımak, şemsiye kullanmak, kol saati ve yüzük takmak. Ridânın uçlarını birbirine bağlamak veya iğneyle tutturmak ise mekruhtur.
- İhram kemeri (belde para/telefon gözü olan) solo yolcular için çok işe yarar.
Kısa video ile izle
Bağlantılar YouTube aramasını açar; güvendiğin bir hoca veya resmî Diyanet/Nusuk kanalının videosunu seç.
Kadınlara özel durumlar
Âdet ve lohusalık hâlinde ne yapılır
- Âdetli veya lohusa olsan da mikatta mutlaka niyet edip ihrama gir — bu atlanırsa telafisi zordur.
- İhramlı olarak Mekke'ye gidersin; telbiye getirir, dua eder, ihram yasaklarına uyarsın.
- Tavafı temizlenip gusül aldıktan sonra yaparsın. Tavaf yapmadan sa'y ve tıraşa geçilmez.
- Bu süre boyunca ihramdan çıkamazsın; programın uzayabilir, dönüş biletini buna göre planla.
- Mescid-i Haram'a girmeden Kâbe'yi gören alanlarda dua edebilir, zikir çekebilirsin.
Solo İpucu
- Seyahat tarihini planlarken bu ihtimali hesaba kat; solo yolcuysan otel rezervasyonunu esnek seç.
3. Tavaf
Kâbe etrafında 7 şavt
- Mescide varınca telbiyeyi bırak, mescide giriş duasını oku ve sağ ayakla gir.
- Hanefî mezhebine göre tavafı abdestli yapmak vaciptir (şart değildir). Tavaf sırasında abdestin bozulursa abdest alıp kaldığın şavttan devam edersin — baştan başlaman gerekmez. Abdestsiz tamamlanan tavaf geçerlidir, ancak ceza (dem) gerekir.
- Hacer-ül Esved hizasındaki yeşil ışıktan başla: sağ elini bir kez kaldır, ilk şavtta 'Bismillâhi Allâhu Ekber', sonraki şavtlarda 'Allâhu Ekber' de.
- Kâbe solunda kalacak şekilde 7 şavt yap; her şavt Hacer-ül Esved hizasında biter.
- Tavafı Hatîm'in (Hicr-i Kâbe — Kâbe'nin yanındaki yarım daire duvar) dışından dolanarak yap. İçinden geçersen o şavt sayılmaz.
- Erkekler tavaf boyunca ıztıbâ yapar (sağ omuz açık); remel ise yalnızca ilk 3 şavttadır: kimseye zarar vermeden hızlı ve canlı yürüyüş — koşmak değil. Kadınlar ıztıbâ ve remel yapmaz.
- Rükn-i Yemânî ile Hacer-ül Esved arasında 'Rabbenâ âtinâ...' duasını tekrarla.
- Yedi şavt bitince Makam-ı İbrahim'in arkasında (boş bulduğun herhangi bir yerde) 2 rekat kıl; 1. rekatta Kâfirûn, 2. rekatta İhlâs sûresi sünnettir.
- Ardından zemzem iç; ayakta da oturarak da içebilirsin. İçmeden önce dileğini niyet et: 'Zemzem ne için içilirse onun içindir' buyurulmuştur — şifa, ilim, helal rızık, duanın kabulü gibi.
Sık Yapılan Hatalar
- Hacer-ül Esved'e selam verirken eli iki-üç kez kaldırmak veya eli öpmek — bir kez işaret yeterlidir.
- Başkalarının yaptığı toplu duaları taklit etmek; her şavtın kendine ait zorunlu bir duası yoktur.
- Makam-ı İbrahim'e dokunup teberrük etmek; onunla ilgili tek amel arkasında 2 rekat kılmaktır.
- Rükn-i Yemânî'yi öpmek veya Kâbe'nin diğer köşelerini istilâm etmek — Rükn-i Yemânî yalnızca uzaktan istilâm edilir, öpülmez; diğer köşeler istilâm edilmez.
Solo İpucu
- Dualarını mutlaka önceden yaz: tavaf yaparken belli bir zamanın var ve bunu en verimli kullanmak isteyeceksin. Umre'den önce, gece gündüz ne zaman aklına gelirse dualarını yaz; Kâbe'de tavaf esnasında dile getirirsin. Telefonuna ya da küçük bir kâğıda not et, tavaf sırasında oku.
- Kâbe kapısı ile Hacer-ül Esved arası 'Mültezem'dir; burada yapılan dua makbuldür.
- Rükn-i Yemânî'de yetmiş bin meleğin dualara 'âmin' dediği rivayet edilir; kalabalıksa durmadan tekbir getirerek geç.
- Yeşil ışığı görünce ilk şavtta bir kez elini kaldırıp 'Bismillâhi Allâhu Ekber' dersin; sonraki altı turda tek başına 'Allâhu Ekber' yeterlidir — etrafındakilerin uzun toplu dualarını taklit etme.
- Kalabalıkta dış halkadan ya da üst kattan tavaf yapmak solo yolcular için çok daha güvenli.
- Tur sayısını şaşırmamak için uygulamadaki sayacı kullan.
Kısa video ile izle
Bağlantılar YouTube aramasını açar; güvendiğin bir hoca veya resmî Diyanet/Nusuk kanalının videosunu seç.
4. Sa'y
Safa ile Merve arası 7 şavt
- Sa'yi abdestli yapmak sünnettir, şart veya vacip değildir. Sa'y sırasında abdestin bozulursa devam edebilirsin — tavaftan farkı budur.
- Safa'ya çıkıp Kâbe'ye yönel ve 'İnne's-safâ ve'l-mervete min şeâirillâh' âyetini oku (yalnızca başlangıçta, bir kez).
- Ardından 'Nebdeu bimâ bedeallâhu bih' (Allah'ın başladığıyla başlıyoruz) de.
- Safa ve Merve'ye çıkınca Kâbe'ye yönelerek tekbir, tehlil ve salavat getir; elleri açarak dua etmek menduptur.
- Safa ve Merve'de her durakta zikri 3 kez tekrarla, aralarında dilediğin duayı yap.
- Safa'dan Merve'ye gidiş 1 şavt, Merve'den Safa'ya dönüş 2. şavt sayılır; 7. şavt Merve'de biter — 14 gidiş-geliş değil.
- İki yeşil ışık arasında erkekler koşar; kadınlar normal yürür.
- Yol boyunca dua, zikir ve Kur'an okuyabilirsin; belirli bir dua şartı yoktur.
- Sa'yde sandalet/terlik giymek serbesttir; giymek de giymemek de sünnet sayılmaz.
Sık Yapılan Hatalar
- Sa'y bitince 2 rekat namaz kılmak — bu sünnet değildir.
Solo İpucu
- Sa'y yaklaşık 3,5 km'dir; rahat terlik ve su şişesi yanında olsun.
- Yorulursan tekerlekli sandalye/araç hizmeti mevcuttur, çekinme.
Kısa video ile izle
Bağlantılar YouTube aramasını açar; güvendiğin bir hoca veya resmî Diyanet/Nusuk kanalının videosunu seç.
5. Tıraş ve İhramdan Çıkış
Saç kısaltma ile umre tamamlanır
- Erkekler saçını kazıtır (halk) veya kısaltır (taksir). Kazıtmak daha faziletlidir: Hz. Peygamber saçını kazıtanlar için üç, kısaltanlar için bir kez dua etmiştir. Kısaltmada vacip olan miktar başın en az dörtte biridir; birkaç tel kesmek yeterli değildir. Saçı olmayanlar tıraş aletini başlarının üzerinde dolaştırır.
- Kadınlar saçını arkada toplayıp uçlarından bir tırnak boyu kadar keser; bu kadarı yeterlidir ve otelde de yapılabilir.
- Tıraştan sonra ihram yasakları kalkar, umren tamamlanmış olur.
- Harem çevresinde ruhsatlı berberleri tercih et.
Kısa video ile izle
Bağlantılar YouTube aramasını açar; güvendiğin bir hoca veya resmî Diyanet/Nusuk kanalının videosunu seç.
6. Umreden Sonra
Medine ziyareti ve mübarek mekânlar
- Mekke'de: Cebel-i Nur (Hira), Sevr Dağı, Cennetü'l-Mualla, Mina-Arafat-Müzdelife turu.
- Medine'de: Mescid-i Nebevî, Ravza-i Mutahhara (Nusuk'tan randevu şart), Uhud, Kuba Mescidi, Kıbleteyn.
- Mekke-Medine arası Haramain hızlı treni yaklaşık 2,5 saat; biletini önceden al.
- Dilediğin kadar umre tekrarı için Ten'îm (Mescid-i Aişe) mikatından tekrar ihrama girebilirsin.
Kaynak
Diyanet İşleri Başkanlığı — Hac ve Umre İlmihali
Rehberdeki ibadet bilgileri Hanefî mezhebine göre düzenlenmiştir. Uygulama akışı ve pratik ipuçları için ayrıca 'Complete Umrah Guide' (Sahalumrah) videosundan yararlanılmıştır.